Postanowienie francuskiej Rady Konstytucyjnej z 6 lipca 2018 r. potwierdzające „zasadę braterstwa” [fr]

Francuska Rada Konstytucyjna wydała 6 lipca 2018 r. postanowienie, którym występującej w dewizie Republiki Francuskiej „zasadzie braterstwa” nadała moc prawną, wykazując, że francuskie zasady równości i braterstwa są i pozostają wartościami podstawowymi dla obywateli Francji.

Rada Konstytucyjna wydała to postanowienie w ramach procedury kontroli następczej w odpowiedzi na zapytanie złożone w maju tego roku przez Sąd Kasacyjny [odpowiednik polskiego Sądu Najwyższego] w odniesieniu do zgodności z Konstytucją tzw. „deliktu solidarności”, polegającego na niesieniu pomocy w nielegalnym pobycie, przemieszczaniu się i wkroczeniu na terytorium Francji. Zapytanie to zostało złożone w sprawie dwóch osób fizycznych oraz kilku stowarzyszeń. W 2017 roku, za pomoc migrantom przebywającym nielegalnie na francusko-włoskiej granicy, dwóch Francuzów zostało skazanych z powołaniem tegoż „deliktu solidarności”, występującego w Kodeksie wkraczania obcokrajowców na terytorium i przebywania na nim oraz prawa azylowego.

Te postanowienia zostały podważone przez Radę Konstytucyjną, która po raz pierwszy uznała, że braterstwo jest zasadą czerpiącą swą wartość z Konstytucji. Rada przypomniała, że w artykule 2. Konstytucja stanowi, iż „Dewizą Republiki jest: ‘Wolność, Równość, Braterstwo’”. Konstytucja powołuje się także w Preambule oraz w artykule 72-3 na „wspólny ideał wolności, równości i braterstwa”. Z tej zasady wynika wolność niesienia pomocy w celach humanitarnych, bez względu na legalność pobytu danej osoby we Francji, z wyłączeniem pomocy w nielegalnym wkroczeniu na terytorium Francji. Rada Konstytucyjna zaleca zatem zreformowanie „deliktu solidarności”, stwierdzając jego niekonstytucyjność w tej postaci, w jakiej obecnie występuje w stosownych dokumentach.

Rada Konstytucyjna przypomniała, że wedle niezmiennego orzecznictwa żadna zasada ani żadna reguła posiadająca wartość wywodzoną z Konstytucji nie daje obcokrajowcom żadnych ogólnych ani bezwzględnych praw wjazdu czy pobytu na terytorium Francji, a także, że zwalczanie nielegalnej imigracji wiąże się zabezpieczaniem porządku publicznego, stanowiącym zadanie o wartości konstytucyjnej. Rada wyraziła przy tym pogląd, że do ustawodawcy należy zagwarantowanie pogodzenia zasady braterstwa z zabezpieczaniem porządku publicznego.

Braterstwo wchodzi w skład dewizy Republiki Francuskiej. Wraz z tym ważnym postanowieniem Rady, potwierdzającym konstytucyjną zasadę braterstwa, braterstwo właśnie staje się jedną z pierwszorzędnych zasad prawa. Należy podkreślić, że choć bezinteresowna pomoc świadczona w celach humanitarnych osobie przebywającej nielegalnie na terenie Francji nie może podlegać ściganiu, to pomoc w nielegalnym wkraczaniu na terytorium kraju pozostaje nadal karalna.

Więcej informacji o tym postanowieniu Rady Konstytucyjnej na stronie:
http://www.conseil-constitutionnel.fr/conseil-constitutionnel/francais/les-decisions/acces-par-date/decisions-depuis-1959/2018/2018-717/718-qpc/communique-de-presse.151722.html

opublikowano 19/07/2018

Haut de page